DE GEESTELIJK VERZORGER  REMY JACOBS

Wat je nu kwetsbaar vertelt, 

is morgen jouw sterkte voor de toekomst.

Woorden doen ertoe. Zij vertellen jouw verhaal. Zij verbreken stilte en eenzaamheid. Woorden geven ruimte aan jou. 

Ik neem de tijd, geef aandacht, luister. 

opinie en inspiratie

gedachten over actualiteit en spiritualiteit

Troost in tijden van besmetting. 

22 oktober 2020

Troosten, bemoedigen, ondersteunen met warmte en met expressie. Dat is in tijden van sociale afstand nog niet zo eenvoudig. We telefoneren, met of zonder beeld, we gaan mondjesmaat nog op bezoek, we sturen bloemen, schrijven een brief of sturen een kaartje. 

De tweede golf zet, zoals veel geleerden aangeven, de sociale verbondenheid onder druk. Heel wat mensen krijgen een korter lontje. Op de plek waar ik werk worden zelfs beveiligers ingezet om het bezoek in goede banen te leiden omdat mensen soms hun geduld verliezen, bang zijn om hun geliefden niet te kunnen zien en er niet voor hen te zijn. Sommigen zien het nut van mondkapjes niet in en worden dan boos wanneer de instelling dit wel verplicht om binnen te komen. 

Het is lastiger om te gaan met deze tweede golf. Veel mensen zijn moe of zoals ze het zeggen: "we zijn er klaar mee". 

Beperkingen in de persoonlijke vrijheden vinden wij Nederlanders absoluut niet leuk en onwenselijk. Maar deze crisis is anders. Het is geen oorlog, er is geen menselijke vijand, maar er is een angstaanjagend onzichtbaar virus dat mensen verdeelt en uit elkaar speelt. De effecten van het virus zien we dag in dag uit. 

De woorden "Wees een beetje lief voor elkaar" winnen eigenlijk als oproep aan kracht. Omdat we elkaar zo nodig hebben. We kunnen het ons eigenlijk niet permitteren elkaar af te vallen in deze tijd, maar we moeten elkaar ergens vinden. Daartoe is moed, dapperheid en gezag nodig. Helaas worden daarin door ons allemaal fouten gemaakt. De moed om vol te houden ontbreekt ons, dapperheid om elkaar aan te spreken leidt soms tot agressie en gezag wordt ondermijnd doordat personen met gezag zich zelf - soms meer en soms minder begrijpelijk - niet aan de regels houden die het land nu nodig heeft.

Misschien is het nodig met elkaar samen om te denken. Elkaar opnieuw de ruimte te geven, een beetje lief te zijn voor elkaar en op elkaar te letten, zodat de mensen in de zorg hun werk goed kunnen blijven doen, zodat de besmettingsgraad afneemt en we hopelijk op enig moment zonder mondkapje en op normale afstand bij elkaar kunnen zijn. 

Het is belangrijk met elkaar samen te blijven werken: de ziekenhuizen, de huisartsenpraktijken, de ondersteunende diensten. We hebben als gemeenschap niets aan hol geschreeuw. Niets aan verwend geroep in de ruimte. Nu even niet. Het is nodig solidair te zijn en elkaar te troosten in het verdriet van verlies en gemis, om het te kunnen volhouden zolang het nodig is. 




troostkaarten


Wees niet bang!

6 oktober 

Het klinkt als een bevel:

“Wees niet bang!”

Maar vandaag voel ik mij bang.

bang om geraakt te worden

door die onzichtbare ziekte

die over de wereld rondgaat.


Bang om anderen te besmetten

wanneer ik mogelijk ergens het virus

heb opgelopen of gekregen.

Ik voel me bang als ik straks

verantwoordelijk ben voor de ziekte

wie weet het overlijden van een ander.


Ik voel me bang voor mezelf.

bang voor mijn medemens

die naast me loopt, misschien net

te weinig afstand houdt bij AH of PLUS.

Moet ik iets zeggen, vragen?

Lontjes zijn kort, dus zwijg ik maar.


Ik ben bang geworden.

Ik was het niet.

Mag ik bang zijn?

Mag ik als ik bang ben,

dan even bij jou schuilen,

onderdak vinden?


Ik voel me als een kind,

bang voor het onweer,

waarvan ik nu weet

dat het mij bijna niet kan raken.

Maar er is geen moeder die mij troost,

geen vader die mij een schouderklop geeft.


Mijn vrienden houden afstand

we zien elkaar nauwelijks.

De buren stappen een stap terug

alsof we al ziek zijn.

Ik voel me soms geen mens meer

meld me af uit angst.


Anderhalve meter lijkt soms niet genoeg,

mondkapjes helpen niet altijd;

Handenwassen lijkt een panacee

virussen was je niet zo makkelijk weg

met antibacterieel: het is beter dan niets,

elk klein beetje helpt.


Maar vandaag ben ik bang

ik zeg het ook, ik weerhoud me niet.

Ik probeer te luisteren naar die

eeuwenoude levende Stem die zegt:

Wees niet bang! Probeer te vertrouwen

niet te panikeren, ik adem: in en uit….


© LabyrinthLyrics 2020, Remy Jacobs 


Mondkapjes zinvol?

28 september 2020

Ik was dit weekend op een conferentie. De eerste wat grotere conferentie sinds de mogelijkheden verruimd werden. Tijdens deze conferentie was alles “corona-proof” geregeld. Maar ik heb gemerkt hoe moeilijk het is mezelf aan de anderhalve meter te houden, of zelfs mijn gedrag aan te passen. Ik moest enkele keren gecorrigeerd worden. En een meter, anderhalve meter of twee meter is echt wel een verschil voor een gesprek of een ontmoeting.

We doen veel dingen onbewust. Het heeft niets te maken met onwil of zelfs maar met schuld. Als mensen trekken we naar elkaar toe, omdat we ons in een groep veelal veiliger voelen dan alleen. Een ontmoeting zonder dicht bij te zijn geeft de indruk van afstandelijkheid.

De paradox van de coronacrisis leert ons echter dat afstand verlangen schept en dat afstand ook nabijheid kan betekenen, zelfs nog dieper dan we eerst misschien dachten. Want het verlangen naar de ander kan je nog meer met die ander verbinden. Daardoor wordt de afstand een reden voor het verlangen om te verlangen. En daaruit wordt hoop geboren. De hoop dat dingen kunnen veranderen, ja dat wijzelf ook kunnen veranderen of ons op zijn minst kunnen aanpassen.

Jaren geleden zocht ik op het verzoek van haar ouders als pastoraal stagiaire een jonge vrouw van 24 op in het ziekenhuis van Maastricht. Zij had leukemie en haar vader dacht dat de communie (het heilige brood) haar mentaal zou kunnen ondersteunen. De jonge vrouw lag in quarantaine achter een scherm om haar bed. Want de medische behandeling stond niet toe dat ik dichterbij kwam. De communie was dus niet meteen mogelijk. Toen ik haar de eerste keer bezocht werd ik overweldigd door haar woede over de ziekte. Zij was woedend, verdrietig, opstandig. Terecht. Want het zal je maar gebeuren.

Ik bleef op afstand, zowel verplicht door het scherm, als in mijn reactie. Ik bleef stil. Zij riep om God. Maar ik was God niet. Ik kon haar situatie niet veranderen, maar ik kon er wel voor haar zijn en een week later bracht ik haar – inmiddels verlost van het scherm – de communie die zij wel wilde ontvangen. Dit gebeurde daarna vrijwel wekelijks. We zaten soms alleen maar bij elkaar op een afstandje. Ik luisterde, probeerde ruimte te maken voor haar verhaal, haar gevoelens, haar onmacht, haar dromen en haar hoop. Maar je moet zelf op afstand blijven. Daarmee bedoel ik: afstand houden is ook ruimte scheppen voor een ander. Het kan een bescherming zijn voor jezelf, maar vooral voor een ander. Een jaar later kwam zij op mijn diakenwijding, met haar droom als cadeau voor mij: een wereldbol als symbool voor haar verlangen naar Australië te kunnen gaan. Helaas heeft zij die droom niet kunnen waarmaken, maar de hoop was niet weg: zij maakte een andere reis.

Een zelfde voorbeeld zien we op de autoweg. Wanneer we met zijn allen harder en harder rijden en dichter op elkaar ontstaat steeds minder ruimte, de doorstroming stokt en er ontstaan lange files. Terwijl we, wanneer we elkaar de ruimte geven, misschien iets langzamer rijden, het tempo vertragen, de duur van een rit verkort kan worden. Om sneller bij van A naar B te komen moet je soms vertragen, inhouden en ruimte geven. De duur verkort door tempo te vertragen en ruimte te creëren. Het is een paradox, want we willen met zijn allen altijd weer sneller. Ons gedrag verandert ook maar langzaam, tenzij we het samen met elkaar doen.

Ik denk dat dit ook de zin is van mondkapjes. Of om het even welke maatregel die ons even in afstand van elkaar zet. Wanneer we afstand houden omwille van de ander en omwille van onszelf, zien we elkaar beter, kunnen we misschien zelfs nog sterker verbonden raken en op een bepaalde manier zelfs beter met elkaar communiceren dan wanneer we hutje mutje op elkaar zitten.

Ik snap best dat we niet terug willen naar een volledige afsluiting van verpleeg- en verzorgingshuizen. Ik begrijp ook heel goed dat de eenzaamheid en het isolement kunnen toenemen wanneer ouderen lange tijd alleen moeten blijven. Dat willen we allemaal niet. Maar het opzetten van een mondkapje kan juist helpen om te voorkomen dat dit nog eens moet gebeuren.

Het creëert een bepaalde mate van afstand die je min of meer beschermt om een ander te beschermen tegen een besmetting.  De anderhalve meter kan alleen maar tijdelijk zijn, wanneer we in staat zijn te zien waarom we het doen en met welk verlangen we het doen. Het verlangen is namelijk het verlangen naar een hernieuwde ontmoeting, vrij van corona, vrij van deze ziekte. 

We kunnen niet alles voorkomen in het leven. Ziekte, tegenslag, lijden en dood: het is ongetwijfeld een onderdeel van ons menselijk bestaan. Maar we hoeven het niet – wanneer we echt om elkaar geven – op te zoeken. We moeten nu een tijdje voorzichtig met elkaar omgaan.

Misschien is dit nog van grotere betekenis dan het mondkapje of de anderhalve meter. Dat we ons bewust worden, of opnieuw bewust worden, dat we allemaal kwetsbare mensen zijn. Dat we elkaar hard nodig hebben om een goed en mooi leven te leiden en dat we voorzichtig moeten omgaan met elkaars leven.

Zal het oude “normaal” terugkeren? Ik weet het niet. Was het oude “normaal” wel zo normaal? Of brengt deze crisis iets in ons teweeg dat ons dichter bij elkaar brengt? Misschien brengt het ons een nieuwe diepte: dat afstand verlangen kan scheppen en ruimte tussen elkaar dichterbij brengt, misschien wel sneller dan verwacht. 

Voorzichtig zijn

10 september 2020

Breek de dag, tik een eitje! Het was een mooie reclameslogan die de eierboeren geen windeieren zal hebben gelegd. Maar wie iets kwetsbaars zomaar breekt handelt eigenlijk niet voorzichtig. Voorzichtigheid is een deugd die we niet meer zo kennen in onze tijd. Misschien vergis ik me, maar zijn we niet als gemeenschap steeds harder aan het worden. We kunnen nauwelijks meer wachten, hebben weinig woorden nodig om iets te zeggen of om tot een oordeel te komen over anderen, veel mensen hebben al snel een kort lontje, zowel in de "grote"politiek als in het "kleine" leven. Misschien komt het door Corona, maar de steekincidenten lijken aan de orde van de dag. Politieke vijanden worden neergesabeld, weggemaaid, vergiftigd, voor een rechtbank neergezet of tot aftreden gedwongen. Alsof het nodig is om mensen met wie je van mening verschilt meteen symbolisch of letterlijk neer te steken. Een ruzie wordt niet langer in der minne bijgelegd. Woorden worden slagwapens en wie niet hoort moet maar voelen: dan is een figuurlijke hamer of een fysiek mes snel bij de hand. De kunst van de voorzichtigheid lijkt niet meer in beeld. Door snelle woorden, harde oordelen komt de kwetsbaarheid en breekbaarheid van mensen dichterbij. Een onbedachtzaam woord, een ondoordachte blik of handeling kan worden tot de hamer die het eitje verbrijzelt. Weg mooie dag, weg mooie mens, weg liefde die een menselijke ontmoeting zou kunnen worden. De liefde kennen we soms nog maar matig...

Het is de kunst je woorden voorzichtig te kiezen en voorzichtig te handelen, zodat de ander en jezelf, ja ook onze wereld heel blijft. 

Wat zie je als je kijkt ?

9 september 2020

Ik weet niet hoe je naar de foto hiernaast kijkt, maar misschien heb je meteen een mening of een oordeel in je hoofd. Ik wil niet veronderstellen dat je dat hebt, maar het kan zijn. Wat zie je als je kijkt naar deze foto? Wie zie je? De foto vertelt als zodanig een verhaal, maar wie deze persoon is en wat zij wil vertellen weten we niet. We weten ook niet wat de fotograaf precies wil zeggen met het beeld. Het kan van alles zijn.

De psychologie leert dat wij in de eerste paar seconden van een ontmoeting al een beeld en een oordeel creëren bij een persoon die we tegenkomen. Door dit eerste oordeel kan een persoon bij ons antipathie of sympathie oproepen, nog voordat we het contact eigenlijk aan zijn gegaan. Hoe moeilijk is het soms om onbevooroordeeld een mens te ontmoeten en te luisteren naar diens verhaal.

Wat zou deze vrouw mij vertellen? Of wat wil ze zeggen? De buitenkant zegt niet altijd iets over de binnenkant. Ik vraag mensen heel regelmatig naar de betekenis van hun tattoos. Ze vertellen dan een verhaal over de betekenis of over de reden waarom zij deze afbeelding op hun lichaam hebben laten plaatsen. Het is niet altijd alleen maar versiering, maar vaak een teken van verbondenheid, herinnering, liefde of verdriet. Soms zijn de tekeningen ook wel eens afstotend. Tenminste, zo komen zij op mij over. Waarom zou een mens afstotende tattoos laten plaatsen? Wat zou een reden kunnen zijn? Ik moet er naar vragen wil ik het te weten komen. De buitenkant zegt niet altijd alles over de binnenkant. Wat mij afstoot kan soms een reden zijn om door te vragen. De werkelijkheid is altijd groter dan mijn oordeel, mijn antipathie of sympathie.

Het zou zo mooi en goed zijn niet alleen helder te kijken maar ook helder te zien, en dat laatste bedoel ik niet astrologisch of esoterisch. Soms zien mensen die van buiten niet uitzien naar mijn oordeel, veel helderder van binnen dan ik het ooit zou kunnen. De ziel kan zich vertonen in een getekende werkelijkheid. 

contact, werk, stilte, ruimte 

2 september 2020

De coronatijd maakt veel mensen nog meer ervan bewust hoe belangrijk praten en sociaal contact is. Wie elke dag, al maanden lang, alleen thuis werkt, op een plek die toch niet helemaal ideaal is, kan soms tegen de muur op lopen. De stilte, het niet fysiek kunnen sparren kan je soms in verwarring brengen, eenzaam maken, en je doen twijfelen aan de kwaliteit van je werk. Alles wordt heel functioneel. Hoewel werk belangrijk is lijkt het me nog belangrijker dat werk bijdraagt aan je menselijke ontplooiing en ontwikkeling. Werk zou je voldoening moeten geven: en dit laatste gebeurt meestal doordat je beseft dat je iets bijdraagt aan een groter geheel: het contact met je collega's, met name in de ontmoeting, helpt daarbij: wanneer dat ontbreekt kun je soms vragen krijgen die roepen om een nieuw antwoord, een nieuwe richting. Wanneer je dan een praatje kunt maken dat even verdieping biedt, dat je ziel lucht geeft, dan kun je weer verder. De geestelijke verzorging is ook gericht op dat gesprek bij een kop koffie of tijdens een wandeling. Het is een ontmoeting om jou verder te helpen, om ruimte te geven aan jouw verhaal. In alle veiligheid en vertrouwelijkheid mag en kan je je kwetsbaarheid laten zien, zonder negatieve beoordeling. Ik wens je een mooie dag! #stilte #werk #contact #sociaal #kwetsbaarheid #geestelijkeverzorging

Hoera!  Een eigen website

1 september 2020


Welkom op mijn website. Ik ben Remy. Praten over wat je bezig houdt is één van de meest belangrijke dingen om zin in het leven te houden. Weten dat mensen naar je luisteren, je aandacht schenken en je verhaal erkennen en serieus nemen, zorgt ervoor dat je je als mens gewaardeerd en geaccepteerd voelt. Als je zin in het leven hebt en houdt draagt het bij aan je geluk. 

Ik baseer mijn luisteren en mijn aandacht op vier kernwaarden: integriteit, wijsheid, dienen, vriendschap.  Deze waarden zij voor mij van belang om het professionele contact eerlijk te laten verlopen met respect voor elkaar en met invoelingsvermogen. Ik probeer het beste van mijn kennis en kunde in te zetten om jou de mogelijkheid te geven je eigen weg en werkelijkheid beter te laten begrijpen en erkennen. Ik ben vriendschappelijk in het contact, maar respecteer ook de afstand die nu eenmaal noodzakelijk is voor een goed functionerend gesprek dat jou moet helpen om jezelf en je vraag beter te verstaan.

Mijn levenservaring, mijn filosofische, psychologische en levensbeschouwelijke kennis zet ik graag ten dienste van jou in.